De vermoeden viering

De Vermoeden Viering: hoe kwetsbaar is een kostbaar mensenkind

Elke zondagavond van 22.00 uur tot 23.00 uur op radio 5 vindt de Vermoeden Viering plaats. Telkens gaan vier voorgangers met elkaar in gesprek onder leiding van Marleen Stelling.

Aanstaande zondag, 22 januari, houdt dominee Anco Tol de inleiding over ziekte en kwetsbaarheid, geïnspireerd op het verhaal Gennesaret van Marcus 7 53-56. Sytse de Vries, Janneke Stegeman en Wies Houweling schuiven aan en praten mee.

Zondag 29 zondag geeft Wies Houweling de inleiding

 

 

Geloof zonder zekerheid

Recensie Geloof zonder zekerheid

Een deskundig overzicht van vrijzinnige theologie dat veel vragen oproept

Maandag 30 januari 2017 verscheen in het Friesch Dagblad een recensie over het boek Geloof zonder zekerheid van Paul Rasor.

De recensent, Eginhard P. Meijering stelt dat hoe waardevol en interessant het boek ook is, het niets verandert aan het feit dat theologisch liberalisme nooit gemeenschapsvormend is geweest en alleen binnen een al bestaande gemeenschap zinvol functioneert.

De vrijzinnigheid redt het niet met een boodschap, of een naam, die steeds ruimer wordt, maar waarbij zich steeds minder mensen aansluiten.

Meer informatie

Recensie Geloof zonder zekerheid Paul Rasor (pdf)

Bron: Friesch Dagblad

Opzoomerlezing

Publicatie Opzoomerlezing 2016

In april 2016 hield Aart van Lunteren, theoloog, zijn Opzoomerlezing over Verlangen en Verzet. In zijn lezing gaat hij in op het verlangen naar spiritualiteit. Niet van ‘bovenaf’ maar ‘van binnen uit’ en het verzet tegen de ‘verwetenschappelijking’ van de huidige samenleving waardoor er voor geloof geen plaats meer is in het publieke domein.

Nu is zijn lezing gepubliceerd en voor € 5 te bestellen bij bureau@vrijzinnigen.nl of 033 46 890 00.

OpzoomerlezingOpzoomer

De Opzoomerlezing is genoemd naar de hoogleraar-oprichter van Vrijzinnigen Nederland, professor Cornelis Willem Opzoomer (1821 – 1892). Hij was een Nederlandse jurist, filosoof, logicus en theoloog , die al op 24-jarige leeftijd, hoogleraar werd in Utrecht en daar zijn geruchtmakende oratie hield. Geruchtmakend omdat het voor het eerst was, dat een oratie niet in het Latijn, maar in het Nederlands werd uitgesproken, én geruchtmakend vanwege het onderwerp: ‘De wijsbegeerte den mensch met zichzelven verzoenende’.

Meer informatie

Opzoomerprijs voor theoloog Aart van Lunteren
Impressie Opzoomerlezing 2016
Integrale Opzoomerlezing door Aart van Lunteren

 

De vreemde vrijheid

Recensie De vreemde vrijheid

Dit mooie, kleine boekje is een fors uitgewerkte versie van de inaugurele rede die de auteur, Laurens ten Kate,  op 11 mei  2016 hield in het Senaatsgebouw van de Rijksuniversiteit Utrecht ter gelegenheid van zijn benoeming tot bijzonder hoogleraar vrijzinnige religiositeit en humanisme aan de Universiteit voor Humanistiek te Utrecht.Ten Kate studeerde in Utrecht theologie en filosofie en promoveerde in 1994 op een volgens de kenners erg mooi, maar (voor mij althans) ook erg moeilijk proefschrift over de Franse filosoof Georges Bataille.

Filosofen

Ik was dan ook buitengewoon aangenaam verrast, toen Laurens een schitterende rede hield die naar mijn inschatting door een ieder met een afgeronde middelbare schoolopleiding tenminste enigermate begrepen kon worden. Hoewel er een hele reeks meer of minder bekende filosofen langskwamen (Camus, Nietzsche, Bataille, Arendt, Nancy, Sloterdijk, Taylor) werden hun standpunten helder verwoord en de actualiteit ervan aangetoond. Dat ook Herman Finkers een plaats kreeg in dit gezelschap, spreekt voor het speelse karakter van de auteur, die het spelelement als een wezenlijk onderdeel van de filosofie beschouwt.Vreemde vrijheid

Nieuwe betekenissen

Hij wil het hebben over nieuwe betekenissen van vrijzinnigheid en humanisme en probeert aan te tonen (ik ga nu even heel kort door de bocht), dat in de moderne filosofie de zin en de betekenis van het menszijn niet wordt gezocht (in de zin van zoeken  naar iets dat er al voorgegeven zou zijn), maar steeds opnieuw door de mens wordt gecreëerd. Om dat duidelijk te maken geeft hij een analyse van de moderne samenleving, waarbij de dialectiek van woord- en beeldcultuur (imaginaries) een belangrijke rol speelt.

Vrijzinnige conditie

Om eigen betekenis te kunnen realiseren heeft de mens vrijheid nodig, vrijheid van ideologieën. Ten Kate spreekt in dit verband over de “vrijzinnige conditie”, “vrijzinnigheid is niet in de eerste plaats een keuze voor een bepaalde levensbeschouwing, maar een situatie waaraan iedereen tot op zekere hoogte deel heeft en waartoe men zich moet verhouden: de situatie dat de zin van het leven, van de wereld en de geschiedenis niet meer voorgegeven is, noch van buiten de menselijke wereld ons wordt aangereikt – door God, door de soevereine vorst, door de politieke leider, door de Partij. Integendeel, zin moeten we zelf zoeken, en zelf vormgeven. Daarmee wordt zin een voortdurende vraag in plaats van een antwoord.”

U hoort, de auteur kan het veel mooier en nauwkeuriger verwoorden dan ik. Een klein boekje, maar dat maakt het mogelijk het grondig of meermaals te lezen.

Wilken Veen
Deze recensie verscheen in Opstand: tijdschrift voor hartstochtelijke theologie.

Meer informatie

Het boekje is voor € 11,50 (exclusief porto) te verkrijgen bij het landelijk bureau. Mail naar bureau@vrijzinnigen.nl  of 033 468 90 00.

Leerstoel vrijzinnige religiositeit en humanisme

Vrijzinnigheid en humanisme

Basisopleiding Op leven en dood!

Filosoferen over de eindigheid – Geschiedenis en actualiteit

Leven en dood: twee woorden die niet zonder elkaar kunnen. Filosofen van alle tijden hebben leven en dood altijd in hun onderlinge samenhang doordacht. Wie het over het leven heeft, heeft het direct ook over de mogelijkheid dat het zal eindigen: de dood; en wie de dood probeert te begrijpen, kan dat alleen maar doen in het besef dat de dood het leven sterk bepaalt en kleurt.

In deze nieuwe basisopleiding zullen twee ervaren ISVW-docenten, Jan Flameling en Laurens ten Kate, u meenemen in de rijke geschiedenis van denkers over leven en dood, waarbij telkens klassieke en hedendaagse vragen, dilemma’s en discussies op de voorgrond staan.

leven-en-dood

Eindigheid van het leven

Wat is overleven, wat leven? Hoe denken we over vitaliteit? Moeten we sterk en heldhaftig leven of juist kwetsbaar? En hoe gaan we om met het feit dat elk leven eindig is? Kun je je voorbereiden op de dood? Kun je de dood in regie nemen, zoals bij euthanasie? Wat is ars moriendi, de kunst van het sterven eigenlijk in onze tijd? Hoe te rouwen om de doden? We zullen ontdekken dat vooral moderne filosofen betwijfelen of de dood eigenlijk wel het levenseinde is; zij plaatsen de dood veeleer in het leven zelf.

En dan de vraag die ons allemaal, en zeker ook de filosofen, bezighoudt: wat gebeurt er met ons na de dood? Is er een hiernamaals? Kunnen we onsterfelijk worden?

In deze basisopleiding zullen we de filosofische vragen ook persoonlijk maken. Wat versta je zelf onder ‘dood’ en onder ‘leven’? Ben jij van mening dat er sprake is van leven na de dood? Zo ja, op welke manier dan?  Welke betekenis heeft jouw opvatting (belief) of er wel of niet leven na de dood is voor je manier van leven?

Meer informatie en aanmelding

Data: 21 en 22 januari, 11 en 12 maart, 13 en 14 mei, 10 en 11 juni, 16 en 17 september, 11 en 12 november 2017

Internationale school voor Wijsbegeerte
Dodeweg 8, Leusden
www.isvw.nl/leven-en-dood
Leerstoel vrijzinnige religiositeit en humanisme

Geloof zonder zekerheid

Geloof zonder zekerheid

Wat is Vrijzinnigheid, waar komt het vandaan en waarom blijven mensen zich vrijzinnig noemen?

In zijn nieuw verschenen boek Geloof zonder zekerheid geeft Paul Rasor geeft toe dat er veel verschillende omschrijvingen zijn. Toch zijn er wel duidelijke lijnen waar binnen de vrijzinnigheid zich bevindt. De vrijzinnigheid heeft haar eigen geschiedenis, haar eigen wereldwijde verbanden en maatschappelijk engagement en er zijn altijd mensen die haar opnieuw ontdekken.

In zijn boek beschrijft Rasor de geschiedenis en de toekomst van vrijzinnigheid. Hij betoogt dat het dubbelzinnige en creatieve karakter van de vrijzinnigheid een goede basis voor de toekomst is.

Geloof zonder zekerheid

U kunt het boek hier bestellen.

Paul Rasor

Paul Rasor studeerde muziek, rechten en theologie. Hij promoveerde aan Harvard University en doceerde op verschillende plaatsen in de VS en Europa. In 2015-2017 bekleedt hij het Gerhardus van der Leeuw Fellowship aan de Rijksuniversiteit van Groningen.

Meer nieuws lezen?

 

 

Is luther iemand om feest mee te vieren?

Deze blog van Wies Houweling over 500 jaar reformatie staat in Trouw! En daar zijn we best wel trots op!

 

is-luther-iemand-om-feest-mee-te-vieren

 

 

 

 

Kerk en het euthanasiedebat

Kerken en het euthanasiedebat

De kerken mogen zich meer laten horen in het maatschappelijke debat over vragen rondom het levenseinde, niet omdat ze één antwoord hebben, maar juist om te bevragen op zingeving, vindt Nienke Nieuwenhuizen, specialist ouderengeneeskunde. Zij ging in gesprek met de Raad van Kerken,
die nu een commissie ‘waarde van het menselijk leven’ instelt.

Standpunten

‘Ik ben zelf Oud-Katholiek en de Oud-Katholieken staan bekend als redelijk open-minded om mee te denken over euthanasie en abortus. Als arts word ik geconfronteerd met dit debat, en als gelovige denk ik zelf na over de vraag wat ik daar nu van vind. Ik heb natuurlijk mijn eigen standpunten
gevormd, maar ik miste duidelijk de voeding vanuit de kerk.’ Euthanasie kan wat Nieuwenhuizen betreft een barmhartig handelen zijn, maar rond het levenseinde is ook andere zorg mogelijk. Het valt Nieuwenhuizen op dat de dominante stem in het debat komt van de Nederlandse Vereniging
voor het Vrijwillig Levenseinde (NVVE) en humanistische instellingen, die proactief bezig zijn met euthanasie en het vrijwillig levenseinde.

kerk en het euthanasiedebat

Waardevolle boodschap

Maar de kerken zijn stil rondom dit onderwerp. ‘Dus heb ik me bij onze bisschop vervoegd en die heeft mij uitgenodigd bij de Raad van Kerken. Iedereen was zich daar bewust dat het gesprek gevoerd moet worden en op een andere manier dan het al eeuwen is.’ Over die andere manier heeft Nieuwenhuizen wel ideeën: ‘Ik denk dat de kerk een waardevolle boodschap heeft, maar de kerk moet leren hoe ze dat overbrengt. Het dogma moet eraf. Ze moet veel meer bevragen en meedenken.’

Lees het hele interview: kerk-en-het-euthanasiedebat (pdf)

Bron: De Linker Wang

 

mystiek voor goddelozen

Mystiek voor goddelozen

Eind dit jaar verschijnt bij uitgeverij Querido Mystiek voor goddelozen van filosoof Henk van der Waal.

Mystiek voor goddelozen

Door het wegvallen van religies en de afwezigheid van hogere machten raken we overgeleverd aan onszelf. Hoe kunnen we ons op een waarachtige manier verhouden tot ons denken, tot ons lichaam en tot alles om ons heen? Welke krachten stuwen ons bestaan voort en binnen welke dimensies laat ons leven zich ervaren als zinvol, aangenaam of opwindend?

In een poging antwoord te vinden op deze vragen voert Henk van der Waal ons mee naar de grondbeginselen van ons bestaan: Mystiek voor goddelozen is een even behoedzame als gepassioneerde zoektocht naar aardse wijsheid en schoonheid.

Henk van der Waal

Henk van der Waal (1960) studeerde filosofie aan de Universiteit van Amsterdam en aan de Sorbonne in Parijs. In 1996 ontving hij de C. Buddingh’-prijs voor zijn debuutbundel De windsels van de sfinx. Zijn bundel De aantochtster (2003) werd genomineerd voor de VSB Poëzieprijs. Henk van der Waal vertaalde ook werk van Kristeva, Blanchot, Lyotard en Auster.

Klik hier voor de boekgegevens of om het boek alvast te reserveren.

Bron: Berne Media en Nieuw Wij.

theoloog met toekomst

Symposium Theoloog met toekomst

De beroepen waar Fontys theologie levensbeschouwing voor opleidt, zoals docent levensbeschouwing en geestelijk verzorger, staan onder druk. In een snel veranderende samenleving hebben deze beroepen moeite het tempo bij te houden. De afgelopen drie jaar heeft een onderzoeksgroep van Fontys Hogeschool Theologie Levensbeschouwing (FHTL) zich hier intensief mee bezig gehouden.

Gedeelde problematiek

Een van de opbrengsten van de onderzoeksgroep is dat er sprake is van een gedeelde problematiek bij de genoemde beroepenvelden. Tijdens dit symposium op 15 december worden de ideeën uit de verschillende beroepen samengebracht en word je uitgedaagd om verder te denken. Onder leiding van Willien van Wieringen, volgen pitches en discussies met innovators Taco Visser, Rebecca Onderstal, Greco Idema en tussendoor ‘de hokjesvrouw’ @NynkeSirene.

Website theoloog met toekomst

Tegelijk met het symposium wordt de website Theoloog met toekomst gelanceerd. Verschillende deskundigen, met ieder een eigen perspectief, brengen de huidige en toekomstige praktijk van de HBO-theoloog in beeld, met als ‘oude’ werkvelden onderwijs, geestelijke verzorging en pastoraat, en nieuwe beroepen als levenscoach, ritueel begeleider etc.

Meer informatie en aanmelden

Symposium Theoloog met Toekomst
15 december 2016
13:30-17:30 te Utrecht
Kosten 25 euro
www.fontys.nl

Meer nieuws lezen?