Workshop 7 principes en de behoefte aan vrijzinnige identiteit

Paul Rasor, theoloog, gaat met u in twee bijeenkomsten in gesprek over de zeven principes/uitgangspunten van de Unitarians and Universalist Association. Hij heeft de principes gespiegeld aan ons eigen Nederlandse vrijzinnige gedachtegoed.

De (voorlopige) vertaling van de zeven uitgangspunten:

  1. De intrinsieke waarde en waardigheid van ieder mens.
  2. Gerechtigheid, gelijkheid en compassie in menselijke relaties.
  3. De acceptatie van elkaar en de uitdaging om binnen de groep spiritueel te groeien.
  4. Een vrij en verantwoordelijk zoeken naar waarheid en zin.
  5. Het recht op bewustwording en het hanteren van het democratische proces binnen de groep en de gehele organisatie.
  6. Doelstelling om een wereldgemeenschap te bereiken met vrede, vrijheid en gerechtigheid voor allen.
  7. Respect voor de onderlinge afhankelijkheid van al wat leeft en waar wij deel van uitmaken.

De vragen die tijdens de workshop gesteld worden:

– Wat betekent het om een set principes te hebben en bevestigen?

– Wat is het doel van principes als deze? Wat is het verschil tussen principes en dogma’s?

– Hoe hebben de principes zich in de loop der jaren ontwikkeld?

– Hoe helpen de principes ons verder? Hoe kunnen we ze als een soort wegwijzer gebruiken vooral in   gesprekken over identiteit.

 

Waar: landelijk bureau Vrijzinnigen Nederland, Spoorstraat 1 te Amersfoort

Wanneer:  19 oktober en 2 november 2017 om 14.00 uur.

Opgave: bureau@vrijzinnigen.nl

Paul Rasor is auteur van het boek Geloof zonder zekerheid

Claartje Kruijff theoloog van het jaar

Claartje Kruijff is in de Nacht van de Theologie van 23 september 2017 gekozen tot theoloog van het jaar 2017. Zij is predikante in de Dominicuskerk in Amsterdam en heeft eigen bureau voor ritueel begeleiding en coach. De Dominicuskerk is een vrijzinnige en oecumenische gemeenschap.

Als winnares krijgt zij een bedrag van € 10.000. Claartje gaat met het bedrag de bijbel en theologie voor het voetlicht brengen het komende jaar.

Claartje wil vooral laten zien dat geloof mensen kan helpen.

Tot beste theologieboek van het jaar is gekozen ‘God is een vluchteling’ van de Vlaamse rooms-katholieke filosoof David Dessin. Hij laat zien dat het christendom niet meer Europees is maar dat er een nieuw on-Europees christendom voor in de plaats komt. Dit door de vele migranten die naar Europa zijn gekomen.

Meer informatie www.nachtvandetheologie.nl

 

Harry Kuitert overleden op 92-jarige leeftijd

Harry Kuitert is op 92-jarige leeftijd overleden. De heer Kuitert ontving in 1999 de Opzoomerprijs van onze vereniging voor zijn werk dat zowel “grensverleggend” als “baanbrekend” werd genoemd. In de motivatie bij de uitreiking schreef Bert Dicou: “Zijn inzet om te laten zien dat je je kritische zin en je verstand niet hoeft uit te schakelen als je je met geloven wilt bezig houden, zal vele vrijzinnigen aanspreken”. Wij herdenken de heer Kuitert in dankbaarheid.

geschiedenis vrijzinnig jeugdwerk

Oproep: interviews geschiedenis vrijzinnig jeugdwerk

De vroegere tijd bij de VCJC of VCSB brengt bij veel vrijzinnigen nog altijd heel wat herinneringen naar boven. Inmiddels bestaat er helaas geen landelijke vrijzinnige jeugdorganisatie meer.

Historisch promotieonderzoek

Om dit bijzondere hoofdstuk uit ons vrijzinnige verleden te bewaren – en er hopelijk lessen uit te trekken voor de toekomst – is Klaas Douwes begonnen aan een historisch promotieonderzoek.

Hierin staat de geschiedenis van het vrijzinnige jeugdwerk vanaf 1958 centraal, met als leidende vraag: hoe ging de vrijzinnigheid om met de opkomst van de moderne jeugdcultuur? Dit doet Douwes onder andere aan de hand van gesprekken.

Gesprekken en materiaal

Hij zoekt daarom mensen die hij kan interviewen over hun ervaringen bij de vrijzinnige jeugdbeweging. Mocht u hieraan mee willen werken, geeft u hem dan alstublieft een seintje. Ook wanneer u thuis wellicht bruikbaar materiaal heeft liggen (denk aan brochures, foto’s, dagboeken, brieven enz.) en deze ter beschikking wilt stellen voor het onderzoek, hoort hij dat graag.

U kunt hem bereiken per e-mail op kdouwes@gmx.com of telefonisch op 06 21 62 26 76.

Voorganger in de Schijnwerper: Klaas Douwes

Drie genomineerden in de race voor theoloog des vaderlands

Freek de Jonge en Leo Blokhuis in Nacht van de Theologie 2017

Annemiek Schrijver en Tijs van den Brink presenteren op 23 september de zevende editie van de Nacht van de Theologie. Het evenement vindt dit jaar plaats bij KRO-NCRV in Hilversum.

Speels programma

Tijdens een inhoudelijk én speels avondprogramma wordt het theologisch boek van het jaar bekend gemaakt en de nieuwe Theoloog des Vaderlands verkozen. Aan deze titel is dit jaar voor het eerst een prijs verbonden van 10.000 euro, ten behoeve van een door de winnaar op te zetten project. De Vermeulen Brauckman Stichting stelt deze prijs beschikbaar. Cabaretier Freek de Jonge, tv-presentator Leo Blokhuis, Theoloog des Vaderlands Janneke Stegeman, stripmaker Margreet de Heer en reformatiekenner Herman Selderhuis maken hun opwachting in deze ‘Nacht’.

Thema

De Nacht van de Theologie zal aanhaken bij 500 jaar Reformatie. Dit jaar is het thema ‘Ieder woelt hier om verandering’. Iedereen met belangstelling voor theologie is van harte welkom. Het hele evenement is ook online te volgen, want we gaan live op Facebook. Ook wordt er een aantal keer op NPO Radio 5 geschakeld naar het evenement.

Tijden en partners

  • Symposium en Nacht van de Theologie: 17.00 uur – 22.30 uur
  • Nacht van de Theologie: 21.00 uur – 22.30 uur, aansluitend borrel

De Nacht van de Theologie 2017 en het symposium ‘Van Religiestress tot hete hangijzers’ zijn tot stand gekomen dankzij: KRO-NCRV en EO, Universiteit van Tilburg/FKT, Radbouduniversiteit, Vrije Universiteit Amsterdam, Christelijke Hogeschool Ede, hogeschool Windesheim, Protestantse Theologische Universiteit, Theologische Universiteit Apeldoorn, Trouw, Nederlands Dagblad, Royal Jongbloed, Vermeulen Brauckman Stichting, het Nederlands Bijbelgenootschap, Rijksuniversiteit Groningen, Theologische Universiteit Kampen, en de Remonstranten.

Uitgeverij Kok/Boekencentrum is dit jaar hoofdsponsor van de Nacht van de Theologie.

De organisatie is in handen van KRO-NCRV.

Bron: www.nachtvandetheologie.nl

Walk of Peace

Walk of Peace tijdens de Vredesweek

Tijdens de Vredesweek van 16 tot 24 september 2017 worden verschillende Walks of Peace georganiseerd. De Walk of Peace is een wandeling van en voor vrede. Een wandeling om te ervaren én te laten zien dat we, ondanks verschillen, toch met elkaar op kunnen lopen.

Wandeling

In een tijd waarin steeds meer mensen verlangen naar verbinding in de samenleving, organiseren PAX en de Raad van Kerken al twee jaar op rij een Walk of Peace. Eerst in Den Haag, vorig jaar in Enschede. Een wandeling in de Vredesweek, waarin mensen vanuit verschillende religieuze en niet-religieuze achtergronden elkaar ontmoeten in kerken, moskeeën, scholen en op pleinen. Een wandeling vol oude en nieuwe rituelen die deze plekken en ons met elkaar verbinden. Hiermee kunnen we ervaren én uitdragen dat vrede inspireert en verbindt.

Als we naar de wereld om ons heen kijken lijkt vreedzaam samenleven zo ingewikkeld. Dichtbij huis, als het gaat om de vele discussies over vluchtelingen en mensen die een beetje anders zijn, verder weg als het gaat om meedogenloos geweld en oorlogen.

Met de Walk of Peace beleven we én laten we zien dat vreedzaam samenleven op zoveel plekken gebeurt en heel goed kan.

Sluit je ook aan!

Het afgelopen jaar zagen we al op meerdere plaatsen mensen in de benen komen voor een eigen Walk of Peace. Een ontwikkeling die PAX dit jaar verder wil ondersteunen met materialen, ideeën en landelijke support. Hoe meer plaatsen meedoen, hoe mooier: op al die plekken in ons land lopen we samen op en laten we gezamenlijk een krachtig geluid horen. Wil je met jullie Ambassade van Vrede, organisatie, lokale groep ook een Walk of Peace organiseren in jullie eigen buurt? Neem dan contact op met vredesweek@paxvoorvrede.nl.

Bron: www.vredesweek.nl

de nachtzoen

Wies Houweling in De Nachtzoen

Op woensdagavond 27 september, rond middernacht,  is  Wies Houweling, algemeen secretaris van Vrijzinnigen Nederland, in De Nachtzoen.

In dit tv-programma  legt een bekende of minder bekende gast Nederland op bed. Met een zoen, lieve woorden of een liedje. Marleen Stelling presenteert het.

 

nacht van de theologie

23 september Nacht van de Theologie

De Nacht van de Theologie vindt dit jaar plaats op zaterdag 23 september in Hilversum in het gebouw van KRO-NCRV. Tijdens het evenement in Hilversum zal bekend worden gemaakt wie Janneke Stegeman, de huidige Theoloog des Vaderlands, mag opvolgen. Ook zal er weer een strijd zijn rondom ‘het theologisch boek van het jaar’.

Prijs

Aan de titel ‘Theoloog van het jaar’ is dit jaar voor het eerst een prijs verbonden van maar liefst 10.000 euro, ten behoeve van een door de winnaar op te zetten project. Het Vermeulen Brauckman Fonds stelt deze prijs beschikbaar.

500 jaar Reformatie

De ‘Nacht’ zal aanhaken bij 500 jaar Reformatie en iedereen met belangstelling voor theologie is van harte welkom. Het hele evenement is te volgen via een liveblog op deze website en op Facebook. Ook wordt er een aantal keer op NPO Radio 5 geschakeld naar het evenement. Meer informatie wordt zo snel mogelijk bekend gemaakt.

Betrokken organisaties

Het aantal organisaties dat zich heeft aangemeld om op de een of andere wijze betrokken te zijn bij de Nacht van de Theologie is weer een mooie mix van verschillende werkterreinen die baat hebben bij de zichtbaarheid van theologie: KRO-NCRV en EO, Universiteit van Tilburg/FKT, Radbouduniversiteit, Vrije Universiteit Amsterdam, Christelijke Hogeschool Ede, hogeschool Windesheim, PthU, Theologische Universiteit Apeldoorn, Trouw, Nederlands Dagblad, Jongbloed, Vermeulen Brauckman Stichting, het Nederlands Bijbelgenootschap, Rijksuniversiteit Groningen, Theologische Universiteit Kampen, en de Remonstranten. Uitgeverij Kok/Boekencentrum is dit jaar hoofdsponsor van de Nacht van de Theologie.

Bron: www.nachtvandetheologie.nl

allegoeds

Steun Allegoeds met uw stem!

Elk jaar geeft de NCRV een bedrag aan drie goede doelen die op een bijzondere manier bijdragen aan een warme, zorgzame samenleving. Wie dat mooie bedrag krijgt, wordt bepaald door het aantal stemmen dat deze doelen krijgen. De drie goede doelen met de meeste stemmen winnen respectievelijk € 10.000,- € 5.000,- of € 2.500,-.

Allegoeds

Ook Stichting Allegoeds is één van die goede doelen die kans maakt om te winnen. Allegoeds organiseert (aangepaste) vakanties voor ouderen met een fysieke en/of sociale beperking en voor mensen met een smalle beurs. Er is een volledig aangepast groepshotel Het Bosgoed voor mensen met een zorgvraag.

Stichting Allegoeds is voortgekomen uit de sociale en maatschappelijke activiteiten van onze vereniging.

Stem

Uw stem is meer dan welkom! Stem vóór 29 september op Stichting Allegoeds via: www.ncrv.nl/geven/stichting-allegoeds

misverstanden voltooid leven

Negen misverstanden rond ‘voltooid leven’

De initiatiefwet die bekend staat als ‘voltooidlevenwet’ dwingt ons goed na te denken over hulp bij zelfdoding. Het betreft vooralsnog ouderen die hun leven voltooid vinden en enkel nog stervenshulp wensen. Dat vraagt volgens humanist Brecht Molenaar om een maatschappelijk debat zonder misverstanden, terwijl die er wel zijn.

Ten eerste heet de wet officieel ‘Wet toetsing levenseindebegeleiding van ouderen op verzoek’. Het begrip ‘voltooid leven’ komt daar niet in voor.

Ten tweede wordt ‘voltooid leven’ gepresenteerd als een fenomeen dat bestaat en mensen kan treffen, zoals ook een feestje eens is afgelopen: het leven is klaar. We moeten daarentegen nadenken over het besluit om het leven als voltooid te beschouwen.

Ten derde heeft ‘voltooid leven’ een positieve associatie, zo van: het was tot nog toe vooral vervullend: een geslaagd feestje. Ik zou me nog steeds met het leven kunnen verbinden, maar gezien wat me er verder nog van te wachten staat, wil ik dat niet. Ik wil er met een goede dood uit kunnen stappen. Dat vraagt eigenlijk niet om een leeftijdsgrens noch om hulp, maar gewoonweg om ‘de pil van Drion’. Dit lijkt om een gelukkige voltooiing van autonome levenskunst te gaan als iets waar veel hedendaagse mensen blijkbaar warm voor lopen. In de toelichting op het wetsvoorstel gaat het daarentegen over mensen die (zonder medische grondslag) lijden aan het leven zelf. Je kunt je afvragen hoe autonoom mensen zijn als elke nieuwe dag een kwelling is: gaat het bij lijdensdruk niet (deels) om een onvermogen zich nog met het leven te verbinden?

misverstanden voltooid leven

Ten vierde zullen mensen niet ‘puur’ aan het leven lijden. Het leven laat zich enkel aan ons kennen in een opeenvolging van ervaringen. Die kunnen vervullend zijn, maar dat hoeft zeker niet. Mensen kunnen ernstig lijden onder ervaringen van eenzaamheid (de kern van veel lijden), sociale overbodigheid, moeheid (geestelijk of psychisch), angst (zeg voor de ontluistering van dementie), vernedering (bijvoorbeeld wanneer zij zorgafhankelijkheid door verlies van autonomie als vernederend ervaren), enzovoorts. Dát zijn de verschijnselen die hun doen besluiten het leven als ‘voltooid’ te benoemen.

Ten vijfde kennen niet alleen ouderen vanaf 75 een doodsverlangen zonder medische grondslag. De ervaring van het leven als een feestje is niet voor iedereen weggelegd! Talloze mensen (en daarmee ook hun naasten!) krijgen vroeg of laat te maken met ingrijpende verlieservaringen. Het lukt lang niet altijd om weer de controle over verliessituaties te herwinnen. Kwetsbaarheid is immers met het leven gegeven.

Ten zesde is kwetsbaarheid geen onwaarde, want zoals Lucebert al dichtte: ‘Alles van waarde is weerloos’.

Ten zevende is professionele zorgverlening binnen onze maakbaarheidscultuur gelijk komen te staan aan het effectief herstellen (medisch of psychosociaal) van verliessituaties. We hebben daarmee enorme successen geboekt, maar zorgverlening geldt niet meer als het relationeel bijstaan van mensen in hun nood noch als een morele aangelegenheid waarin ook onmacht en troost een plaats mogen innemen.

Ten achtste kan de levenskracht van mensen ondanks alle goede zorg toch volledig uitgeput raken. Er kunnen dan ook invoelbare beweegredenen schuilgaan achter een zelfgekozen levenseinde. Die vragen inderdaad om een zorgzame respons, maar er bestaat in de huidige toepassing van de euthanasiewet al ruimte om dan een beroep te doen op existentieel lijden door ontbrekend levensperspectief. Dat kent geen leeftijdsgrens. Er komt wel een arts en een geheel andere toetsingsprocedure bij aan te pas. De levensbeëindiging geldt ook niet als bekroning van autonomie, maar als passend handelen in het geval van ontwrichtende nood.

Ten negende worden bezwaren tegen het wetsvoorstel gemakkelijk weggezet als godsdienstig en dus conservatief. De suggestie wordt gewekt dat de tijd van zulke grote verhalen, lees: godsdiensten, achter de rug is. Niettemin lijkt er zich een nieuwe verlossingsideologie aan ons op te dringen. Uit de mêlee van ontkerkelijking, ontzuiling, secularisering maar vooral individualisering is het Grote Verhaal van Zelfbeschikking boven komen drijven. Aangedreven door neoliberalisme, (positieve) psychologie, de illusie dat het leven maakbaar is en kwetsbaarheid een onwaarde, resteert in dit verhaal louter nog de waarde van zelfbeschikking die is gericht op een toestand van individueel welbevinden.

misverstanden voltooid leven

Mijn visie

Zelf vrees ik dat onze samenleving er met de eventuele nieuwe wet niet socialer op zal worden. Eerder onherbergzaam. Het begrip ‘voltooid leven’ zie ik vooral als een meesterlijk gevonden lobbybegrip in de plaats van ‘zelfdoding’ of minder eufemistisch ‘zelfmoord’. Mijn bezwaren komen voort uit een humanistische, dus seculiere spiritualiteit.

Je kunt humanisme beschrijven als de intentie een bijdrage te leveren aan de menselijke waardigheid. Ik doel vooral op het gedachtegoed dat ten grondslag lag aan de oprichting van het Humanistisch Verbond. Men kende een kleine strijd (gelijkberechtiging van ongodsdienstigen en buitenkerkelijken), maar de grote was belangrijker. Dat was een strijd om de geest, een strijd tegen nihilisme. Hoe zouden we in die geest moeten denken over het wetsvoorstel?

Wanneer de illusie van zelfbeschikking ons in het (samen)leven zou moeten gaan leiden, dan vrees ik dat we inderdaad op het hellende vlak zitten dat al werd gevreesd als gevolg van de euthanasiewet. Ik ben bang dat deze vrees wordt bewaarheid: hellend richting nihilisme.

Brecht Molenaar

Meer informatie

Dit artikel is gepubliceerd in De Linker Wang, het magazine van de religiewerkgroep van GroenLinks.

Kwetsbaarheid
De kwetsbare mens in de zorg